Büyüt Küçült

Korku ve Şüphenin Yarattığı Bir Zorba! - Mustafa Kara - www.sendikanet.org

İktidar ve korku; hırs ve şüphe... İşte bu atbaşı giden duyguların izini sürüyor Shakespeare'in "Macbeth"i... Shakespeare'in ünlü tragedyası "Macbeth", iktidar hırsını ve geleceğe hükmetme arzusunu ele alır. Shakespeare, "Macbeth"te "iktidar hırsı"nın nasıl bir felakete yol açacağını anlatırken, "iktidar hırsı"nın başarıya ulaştığı anda ise "iktidarı koruma korkusu"nun insanı tutsak aldığının altını çiziyor.

Yazıldığı 1606 yılından bugüne uzanan ölümsüz eser "Macbeth", bu kez İTÜ Mezunlar Tiyatrosu ile Seyyar Sahne'nin ortak yapımı ile sahneye taşınıyor.

Celal Mordeniz'in yönettiği oyunun dramaturgisi Oğuz Arıcı'ya, müziği Ege Karaosmanoğlu'na, sahne tasarımı Rezzan İlke Yiğit ve Celal Mordeniz'e, kostümleri Mehmet Kimyon'a, maskları Şule Yiğit'e ait. Aksesuarları Efe Keleşoğlu, ışık tasarımını Lütfü Kaynar ve Celal Mordeniz hazırlamış. İTÜ Mezunlar Tiyatrosu ile Seyyar Sahne'nin genç ve yetenekli oyuncularını buluşturan oyun, Shakespeare'in şiirsel olduğu kadar zengin dilini; yüzyılları aşan temalarını yeniden tanımak için iyi bir fırsat.

Korku ve Şüphe

Macbeth bir savaş kahramanı olarak İskoçya'ya dönerken yolda cadılarla karşılaşır ve hayatının rotasını değiştirecek kehanetleri duyar: Macbeth, kral olacaktır. Bu "bilgi"yi alan Macbeth, evinde misafir olan Kral'ı öldürür, verdiği çabalar sonucu kral olur. Cadıların "Kaderin bu" dediği gerçek olmuştur. "Kader" sözcüğünü yeniden sorgular, acaba hangisinin neden, hangisinin sonuç olduğunu sorgulatır Shakespeare.

İktidara ulaşmak için "her yolu mübah" sayan Macbeth, amacına ulaştığında yeni, yepyeni korkularla tanışır. İktidarı korumak, iktidarı elde etmekten daha zordur, daha büyük bedel ödemeyi gerektirir. İktidar için ellerini kana bulamış olan Macbeth de bunun farkındadır. Korku ve şüphenin elinde oyuncak olan Macbeth, iktidarda bir "zorba"ya dönüşür.

Geçtiğimiz sezon hareketli bir "Bahar Noktası" ile yine bir Shakespeare oyununu izleyiciyle buluşturan İTÜ Mezunlar Tiyatrosu'nun Seyyar Sahne ile birlikte sahneye koyduğu "Macbeth" yorumu da güncel bir yorum olarak perdelerini açıyor. Siyahın kasvetinin hakim olduğu sahne düzeni, perdeler ve tüllerin yardımıyla oyunun temel vurgularından "görünür ve gerçek ironisi"ni başarıyla anlatıyor. Oyuncuların performansı da başarılı bir "Macbeth" yorumu ortaya çıkmasını sağlayan önemli bir etken. Uzun sözün özü; 400 yıl önce yazılmış bu eseri, bugüne taşıyan mesajı, yeniden yorumluyor ve bize "iktidar hırsı"na dair güncel bir mesaj veriyor İTÜ Mezunlar Tiyatrosu ve Seyyar Sahne'nin "Macbeth"i...

'Anı Olsun Diye Değil'

Üniversite tiyatrolarının "ilk yıl tanışma, ikinci yıl tiyatroya başlama, üçüncü yıl oyun, dördüncü yıl terk ediş" ile sonlanan alışageldik "kısırdöngüsü"nü kırmayı başaran bir topluluk İTÜ Mezunlar Tiyatrosu. 1997 yılında bir öğrenci topluluğu olarak kurulan İTÜ Sahnesi'nin; mezun olan öğrencilerinin sürdürdüğü bir gelenek. Örnek mi; "Macbech"in iki başarılı oyuncusu Senem Donatan ve Özgür Akarsu. Üç yıl önce gazetemizde yayınlanan röportajlarında, "Genellikle 4 yıl boyunca tiyatro ile, sanat ile uğraşılır; sonra mezun olduktan sonra iş hayatına atılınır. Torunlara anlatılacak anılar kalır geriye. Grubumuz aslında bu yaklaşım ile mücadele için de kuruldu" diyen iki isim. O zaman, bir öğrenci topluluğu olan İTÜ Sahnesi ile "Arturo Ui'nin Yükselişi" oyununu sahneliyorlardı; bugün İTÜ Mezunlar Tiyatrosu ve Seyyar Sahne ile "Macbeth"i... Sadece ikisi mi; oyunda rol alan tüm isimler de aynı biçimde tiyatroyu bir yaşam biçimi olarak seçmişler...

"Macbeth"i izlemek üniversite topluluklarının "torunlara anlatılacak anı" olsun diye tiyatro yapmayabileceğinin, "öldü, bitti" denilen tiyatro adına en açık ve sevindirici kanıtı değil mi?